เสียงรบกวนจาก Industrial Blower: วิธีวัดตาม ISO 3744 และข้อกำหนดกฎหมายสภาพแวดล้อมการทำงานของไทย

เขียนโดย Paradorn Wannasung · Master’s in Marketing Communication and Branding · AERZEN Rental Thailand 14 พฤษภาคม 2026 · อ่าน 8 นาที · #blower-noise-vibration

> TL;DR > – ISO 3744 ใช้วัด sound power level (LW, dB(A)) — ไม่ใช่ sound pressure level — ทำให้เปรียบเทียบเครื่องต่างยี่ห้อและขนาดห้องได้อย่างยุติธรรม > – กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหารจัดการด้านความปลอดภัยฯ ว่าด้วยเรื่องเสียง พ.ศ. 2561 กำหนดค่าเฉลี่ยเสียงที่ 85 dB(A) TWA-8hr และสูงสุดไม่เกิน 140 dB(peak) > – Screw blower เทคโนโลยีทันสมัยทำงานเงียบกว่า positive displacement lobe blower รุ่นเก่าอย่างมีนัยสำคัญ — ส่วนต่างนี้ส่งผลต่อต้นทุน noise control ระยะยาว > *(TL;DR สำหรับบทความที่มีความยาวมากกว่า 500 คำ)*

ทีมวิศวกรโรงงานหลายแห่งรู้ดีว่า blower ของตัวเองดัง — แต่น้อยรายที่รู้ว่าดังเท่าไหร่ในหน่วยที่กฎหมายไทยอ้างอิง และน้อยกว่านั้นที่รู้ว่า ISO 3744 ช่วยเปรียบเทียบข้อมูล noise ระหว่าง vendor ต่างๆ ได้อย่างไร AERZEN พัฒนา blower technology มาตั้งแต่ปี 1864 และประสบการณ์ด้าน acoustics engineering เป็นส่วนหนึ่งของ design philosophy ตลอด 160 ปีนั้น

—

สารบัญ

—

1. พื้นฐาน: Sound Power vs Sound Pressure — ความสับสนที่เกิดบ่อยที่สุด

ก่อนจะพูดถึงกฎหมายหรือมาตรฐาน ต้องทำความเข้าใจความแตกต่างระหว่างสองปริมาณที่ถูกใช้สลับกันอย่างผิดๆ บ่อยมาก:

Sound Pressure Level (SPL) — หน่วย dB(A) คือเสียงที่หูของเราได้ยิน ขึ้นอยู่กับระยะทางจากแหล่งเสียงและสภาพแวดล้อม เช่น การสะท้อนของห้อง วัดโดย sound level meter ตาม IEC 61672

Sound Power Level (SWL หรือ LW) — หน่วย dB(A) re 1 pW คือพลังงานเสียงทั้งหมดที่แหล่งกำเนิดปล่อยออกมา ไม่ขึ้นอยู่กับห้องหรือระยะทาง เป็น intrinsic property ของ machine วัดตาม ISO 3744 หรือ ISO 3746

ความสำคัญของความแตกต่าง: เมื่อ vendor A บอกว่า blower ของตัวเอง “65 dB(A)” โดยไม่ระบุว่าวัดที่ระยะไหน ในห้องแบบไหน — ตัวเลขนั้นแทบไม่มีประโยชน์สำหรับการเปรียบเทียบ ในทางตรงข้าม ISO 3744 SWL เป็น standardized metric ที่เทียบได้ข้ามยี่ห้อ

การแปลงประมาณ: SWL ≈ SPL + 10 × log₁₀(S) โดย S = measurement surface area (m²) สำหรับ machine ขนาดกลางในห้องปกติ ความต่างอยู่ที่ประมาณ 10–15 dB

—

2. ISO 3744: วิธีวัด Sound Power Level สำหรับ Industrial Machinery

ISO 3744:2010 — *Acoustics — Determination of sound power levels and sound energy levels of noise sources using sound pressure — Engineering methods for an essentially free field over a reflecting plane* เป็นมาตรฐานที่ใช้กันแพร่หลายสำหรับ industrial machinery รวมถึง blower, compressor, และ motor-driven equipment

วิธีการวัดตาม ISO 3744

Measurement surface: กำหนด hypothetical box รอบ machine (parallelepiped หรือ hemisphere) จากนั้นวัด sound pressure ที่ grid points บน surface นั้น

จำนวน measurement positions: ขั้นต่ำ 9 ตำแหน่งสำหรับ machine ขนาดเล็ก-กลาง โดยปกติ 12–20 ตำแหน่งสำหรับ industrial blower

สภาพแวดล้อม: ต้องการ essentially free field — คือพื้นที่โล่งที่มี background noise ต่ำกว่า noise source อย่างน้อย 6 dB การวัดในห้อง reverberant ต้องใช้ correction factor ตามข้อกำหนดของ ISO

ผลที่ได้: Time-averaged sound power level LW,A (dB(A)) ที่สามารถอ้างอิงใน data sheet และเปรียบเทียบข้ามผู้ผลิตได้

ความแม่นยำ: ISO 3744 มี uncertainty ±3 dB (engineering grade) — สูงกว่า ISO 3741 (precision grade, ±1 dB) แต่ทำได้ในสภาพแวดล้อม industrial จริง จึงเป็นมาตรฐานที่ practical มากกว่า

สิ่งที่ต้องระบุในรายงานการวัด

รายงาน ISO 3744 ที่สมบูรณ์ต้องระบุ: เงื่อนไขการทำงาน (flow rate, pressure, speed), measurement surface dimensions, จำนวน measurement positions, background noise correction, และ expanded uncertainty

เมื่อ vendor ให้ noise data sheet ควร verify ว่าวัดตาม ISO 3744 หรือ equivalent standard ที่ระบุ — ไม่ใช่ internal measurement ที่ไม่มีมาตรฐานกำกับ

—

3. กฎหมายไทยว่าด้วยเสียงในสถานที่ทำงาน

กฎหมายหลักที่กำกับเสียงในสถานประกอบกิจการในไทยคือ กฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหารจัดการด้านความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงานเกี่ยวกับความร้อน แสงสว่าง และเสียง พ.ศ. 2561 ออกตาม พ.ร.บ. ความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงาน พ.ศ. 2554

ค่ามาตรฐานหลัก

Time-Weighted Average (TWA) 8 ชั่วโมง:

Permissible Noise Exposure ตาม exchange rate:

Peak level: ห้ามเกิน 140 dB(peak) โดยไม่คำนึงถึงระยะเวลา

เขตพื้นที่อันตราย (Hazardous Noise Zone): สถานที่ที่มีระดับเสียงเกิน 85 dB(A) ต้องติดป้ายเตือนและกำหนดให้ใส่อุปกรณ์ป้องกันเสียง (hearing protection)

การตรวจวัดและการบันทึก: นายจ้างมีหน้าที่ตรวจวัดระดับเสียงในสถานที่ทำงานตามความถี่ที่เหมาะสม บันทึกผลการตรวจ และจัดทำโปรแกรมอนุรักษ์การได้ยินสำหรับพนักงานที่ได้รับเสียงเกิน 85 dB(A)

*หมายเหตุ: ข้อกำหนดข้างต้นสรุปจากกฎกระทรวง พ.ศ. 2561 ผู้รับผิดชอบความปลอดภัยในโรงงานควรอ้างอิงข้อความกฎหมายฉบับเต็มและปรึกษาผู้มีคุณวุฒิวิชาชีพด้านอาชีวอนามัยสำหรับการตีความและการปฏิบัติในสถานประกอบกิจการเฉพาะ*

—

4. Noise Profile ของ Blower แต่ละเทคโนโลยี

เทคโนโลยี blower แต่ละชนิดมี acoustic signature ที่แตกต่างกัน ทั้งในแง่ระดับเสียงโดยรวมและ frequency content

Positive Displacement Lobe Blower (Roots-type): ทำงานด้วยการ meshing ของ 2 rotors ที่ไม่สัมผัสกัน — ไม่มีการบีบอัดภายใน มีลักษณะ pulsating flow ที่ความถี่ตาม blade pass frequency (BPF = rotor speed × number of lobes) ก่อให้เกิดเสียงที่ distinctive tonal component ที่ BPF และ harmonics ทำให้ perceived noise ดังกว่าค่า dB(A) จะบ่งบอก

Screw Blower (AERZEN Delta Hybrid / DVO): การบีบอัดภายในอย่างค่อยเป็นค่อยไป (internal compression) ลด pressure pulse ที่ discharge อย่างมีนัยสำคัญ ส่งผลให้ SWL ต่ำกว่า lobe blower ขนาดเดียวกันประมาณ 5–10 dB(A) และ spectral content เน้น broadband มากกว่า tonal — ซึ่งทนทานต่อการรับรู้ของมนุษย์ดีกว่า

Centrifugal / Turbo Blower: ทำงานที่ความเร็วสูงมาก (20,000–40,000 rpm) เสียงเป็น high-frequency broadband พร้อม blade pass tone ที่ความถี่สูง การ attenuate เสียงในย่านความถี่สูงทำได้ง่ายกว่าด้วย absorptive silencer แต่ bearing noise และ motor inverter noise ยังต้องจัดการแยก

Oil-flooded Screw Compressor (เปรียบเทียบ): น้ำมันทำหน้าที่ dampen sound ได้บ้าง แต่ compressor package โดยรวมมักดังกว่า oil-free screw blower เมื่อเทียบ capacity เดียวกัน เนื่องจาก cooling fan และ oil cooler เป็นแหล่งเสียงเพิ่มเติม

—

5. ตัวอย่าง Noise Data จาก AERZEN Delta Hybrid Series

ข้อมูลต่อไปนี้เป็นตัวอย่าง representative noise data สำหรับ AERZEN Delta Hybrid G5 screw blower series — ตรวจสอบ noise data sheet เฉพาะรุ่นกับทีมวิศวกร AERZEN เสมอ เนื่องจากค่าจริงขึ้นอยู่กับ operating point และ package configuration

*หมายเหตุ: ค่าข้างต้นเป็น approximate guidance เท่านั้น ขอ official ISO 3744 noise data sheet ก่อนใช้ใน noise impact assessment หรือ permit application*

การแปลงสู่ SPL ที่ระยะ 1 เมตร (กฎประมาณ): SPL @ 1m ≈ SWL − 11 dB (สำหรับ hemispherical radiation ในสนามเปิด) ตัวอย่าง: SWL 94 dB(A) → SPL @ 1m ≈ 83 dB(A) ซึ่งอยู่ใต้ limit กฎหมายไทย 85 dB(A) TWA

—

6. แนวทาง Noise Control สำหรับ Blower Installation

การควบคุมเสียงจาก blower ทำได้ใน 3 ระดับตามหลักการ source–path–receiver:

ระดับ 1 — Source control (ที่เครื่อง):

ระดับ 2 — Path control (ระหว่างเครื่องและผู้ฟัง):

ระดับ 3 — Receiver control (ที่ผู้ปฏิบัติงาน):

—

7. FAQ: คำถามที่พบบ่อย

—

*Last technical review: 2026-05-14*

—

ปรึกษาทีมวิศวกร AERZEN Rental Thailand เรื่อง Noise Management

AERZEN Rental Thailand ให้บริการ oil-free blower และ compressor rental พร้อม noise data sheet ตาม ISO 3744 ทีมวิศวกรพร้อมให้คำปรึกษาด้าน installation layout, acoustic enclosure specification, และ compliance กับกฎกระทรวงสภาพแวดล้อมการทำงาน พ.ศ. 2561 — ตั้งแต่ขั้นตอน planning จนถึงหลัง commissioning

AERZEN ออกแบบ blower technology มาตั้งแต่ปี 1864 ประสบการณ์ด้าน acoustics engineering และ German manufacturing precision ทำให้ unit ของเรามี SWL ที่ต่ำกว่าเครื่อง equivalent ในหลาย application

ติดต่อขอใบเสนอราคาและ noise data sheet:

*Rent a solution. Expect performance.*

—

—